Cilat janë shanset që opozita në koalicion me arabët izraelitë të rrëzojë qeverinë e Benjamin Netanyahut, krahut më të djathtë në historinë e Izraelit?
Nuk ka një fitues të qartë në zgjedhjet e Izraelit: me më shumë se 70% të votave të numëruara, as kryeministri në detyrë Benjamin Netanyahu dhe as rivali i tij kryesor, ish-shefi i shtabit të ushtrisë Gadi Eisenkot , nuk janë afër fitimit të 61 vendeve të nevojshme për shumicën në Knessetin me 120 anëtarë. Një koalicion fitues ka nevojë për të paktën 61 vende në Knesset për të formuar një qeveri.
KUR DO TË DILEN REZULTATET E SAKTA TË ZGJEDHJEVE?
Numërimi i votave do të zgjasë disa ditë. Vlerësimet aktuale e vendosin Netanyahun dhe partitë e tij mbështetëse në 54 vende, nga 68 vendet që koalicioni i tij i ekstremit të djathtë mbante në Knesetin e mëparshëm. Netanyahu po fiton më shumë sesa kishin parashikuar sondazhet e hershme. Blloku opozitar i qendrës së djathtë i Gadi Eisenkot humbi dy vende, në 47, ndërsa partitë arabe e rritën numrin e tyre në 19.
Likud i Netanyahut duhet të mbetet partia më e fortë në parlament. Netanyahu bën thirrje për formimin e një qeverie të fortë të krahut të djathtë, ndërsa Eisenkot pretendon se Izraeli votoi për t’i dhënë fund mandatit të Netanyahut.
KUSH ËSHTË MË AFËR FORMIMIT TË NJË QEVERIE?
Gadi Eisenkot, një ish-shef i shtabit të ushtrisë izraelite, djali i të cilit u vra në luftën e Gazës, kryeson partinë e sapothemeluar Yashar dhe është një figurë kyçe në “bllokun për ndryshim”. Ai fitoi më pak vota se Netanyahu, por ka më shumë potencial koalicioni. Shumica u fitua nga partitë që janë kundër Netanyahut dhe, sipas vlerësimeve të fundit, ato mund të fitojnë rreth 65 vende. Por këto parti nuk formojnë një bllok të vetëm, ato janë të ndara dhe të pabashkuara. Këto janë parti të së djathtës, të majtës dhe të qendrës. Kritikët e Netanyahut i shohin zgjedhjet si çelës për rrëzimin e qeverisë më të djathtë në histori të Izraelit, të cilën shumë e akuzojnë për nxitje të racizmit dhe urrejtjes. Nëse duan ta rrëzojnë Netanyahun, ka të ngjarë të duhet të punojnë me partitë arabe, elektorati i të cilave ka parë pjesëmarrje rekord.
KUR DO TA MËSOJMË KUSH ËSHTË KRYEMINISTRI?
Kjo mund të zgjasë me muaj. Kur asnjë parti nuk fiton shumicën absolute, formohet një qeveri koalicioni. Presidenti izraelit fton udhëheqësit e partive në konsultime dhe më pas fton atë që ai e konsideron se ka shansin më të mirë për të formuar një qeveri.