Lajm i mirë për mërgimtarët në Austri, ministri Andin Hoti paralajmëron ndryshime të rëndësishme për pensionet nga viti 2027
Qytetarët e Kosovës që kanë jetuar dhe punuar për vite të tëra në Austri dhe Turqi pritet të përfitojnë nga marrëveshjet e reja ndërkombëtare për sigurimet sociale, të cilat synojnë të mundësojnë njohjen e ndërsjellë të kontributeve dhe realizimin e të drejtave pensionale.
Ministri i Punës, Familjes dhe Vlerave të Luftës Çlirimtare, Andin Hoti, ka njoftuar se Qeveria e Kosovës ka miratuar dy propozim-vendime që i hapin rrugë nënshkrimit të marrëveshjeve për sigurimet sociale me Austrinë dhe Turqinë.
Në një konferencë për media pas mbledhjes së Qeverisë, Hoti ka bërë të ditur se gjatë kësaj mbledhjeje janë miratuar gjithsej 11 pika, ndërsa dy prej tyre kanë qenë propozime të sponsorizuara nga ministria që ai drejton.
Sipas ministrit, bëhet fjalë për propozim-vendime që lidhen me autorizimin për nënshkrimin e marrëveshjeve ndërkombëtare, përmes të cilave synohet krijimi i një baze të re ligjore për rregullimin e marrëdhënieve ndërmjet Kosovës dhe dy shteteve në fushën e sigurimeve sociale.
Hoti ka shpjeguar se këto marrëveshje janë veçanërisht të rëndësishme për qytetarët e Kosovës që kanë punuar për periudha të gjata jashtë vendit dhe që, pas arritjes së moshës së pensionimit, dëshirojnë të kthehen ose të jetojnë në Kosovë.
Sipas tij, marrëveshjet synojnë të sigurojnë njohjen e ndërsjellë të kontributeve sociale dhe të krijojnë mundësi për realizimin e të drejtave pensionale, pavarësisht vendit ku jeton përfituesi.
“Qëllimi i kësaj marrëveshjeje është krijimi i një baze të re ligjore për të rregulluar marrëdhëniet reciproke në fushën e sigurimeve sociale, e cila u siguron qytetarëve të të dyja vendeve njohjen e ndërsjellë të kontributeve sociale”, ka deklaruar Hoti.
Ministri ka theksuar se përfitues të këtyre marrëveshjeve pritet të jenë edhe pjesëtarët e mërgatës kosovare që kanë ndërtuar karrierën e tyre profesionale në Austri apo Turqi.
Ai ka shpjeguar se qytetarët që kanë punuar dhe kanë paguar kontribute në këto shtete do të kenë mundësi t’i realizojnë të drejtat e tyre pensionale edhe nëse vendosin të jetojnë në Kosovë pas pensionimit.
“Pra, kjo nënkupton që qytetarët e Republikës së Kosovës, mërgata jonë që jeton në Austri, të cilët kanë punuar për një kohë të gjatë në Austri apo në Turqi, do të mundësohet që pas arritjes së moshës së pensionimit të kenë të drejtën të marrin pensionin në Kosovë apo anasjelltas”, është shprehur Hoti.
Njohja e ndërsjellë e kontributeve është një element i rëndësishëm i marrëveshjeve të sigurimeve sociale, pasi mundëson koordinimin e periudhave të sigurimit të realizuara në shtete të ndryshme, sipas kushteve që përcaktohen në marrëveshjet përkatëse.
Kjo është veçanërisht e rëndësishme për personat që gjatë jetës së tyre kanë punuar në më shumë se një shtet dhe kanë paguar kontribute në sisteme të ndryshme pensionale.
Megjithatë, njohja e kontributeve nuk nënkupton automatikisht bashkimin e të gjitha pagesave në një pension të vetëm apo përfitimin e një pensioni të plotë pa plotësuar kushtet ligjore. Mënyra e llogaritjes dhe e pagesës do të varet nga dispozitat e marrëveshjeve dhe legjislacioni i secilit shtet.
Një tjetër element që ministri Hoti e ka veçuar është ndikimi financiar i marrëveshjeve në buxhetin e Kosovës.
Ai ka deklaruar se marrëveshjet e propozuara nuk parashohin kosto buxhetore, duke theksuar se zbatimi i tyre do të fillojë pas përfundimit të procedurave ligjore të nevojshme.
Sipas tij, miratimi i propozim-vendimeve nga Qeveria është një hap drejt finalizimit të marrëveshjeve, por nuk nënkupton se ato kanë hyrë tashmë në fuqi.
Për zbatimin e tyre nevojitet përfundimi i procedurave përkatëse ndërmjet Kosovës dhe shteteve partnere, përfshirë nënshkrimin dhe hapat e tjerë ligjorë që kërkohen.
Hoti ka bërë të ditur se synimi i institucioneve të Kosovës është që të dyja marrëveshjet të fillojnë të zbatohen gjatë vitit 2027.
“Ne synojmë që në vitin 2027 të fillojë zbatimi i këtyre dy marrëveshjeve”, ka deklaruar ministri.
Ky afat përbën një objektiv të Qeverisë dhe jo një datë të konfirmuar të hyrjes në fuqi, pasi realizimi i tij varet nga përfundimi i procedurave të nevojshme ligjore në të dyja palët.
Për mërgimtarët kosovarë në Austri dhe Turqi, marrëveshjet e paralajmëruara mund të krijojnë lehtësi në realizimin e të drejtave që burojnë nga vitet e punës dhe kontributet e paguara jashtë Kosovës.
Po ashtu, koordinimi i sistemeve të sigurimeve sociale mund të jetë i rëndësishëm për qytetarët që kanë periudha pune në Kosovë dhe në njërin prej këtyre dy shteteve, si dhe për personat që planifikojnë të ndryshojnë vendbanimin pas pensionimit.
Megjithatë, kushtet konkrete për përfitim, dokumentacioni i nevojshëm, mënyra e aplikimit dhe institucionet përgjegjëse për pagesat pritet të qartësohen pas finalizimit dhe publikimit të marrëveshjeve.
Për momentin, qytetarët nuk kanë nevojë ta interpretojnë njoftimin si hapje të menjëhershme të procedurave të reja të aplikimit, pasi marrëveshjet ende duhet të kalojnë fazat e nevojshme ligjore.
Me miratimin e dy propozim-vendimeve, Qeveria e Kosovës ka ndërmarrë një hap drejt zgjerimit të bashkëpunimit ndërkombëtar në fushën e sigurimeve sociale, ndërsa zbatimi i planifikuar për vitin 2027 mbetet i kushtëzuar nga finalizimi i marrëveshjeve me Austrinë dhe Turqinë.